Realizmi kriminal, lagjet baza të bandave

Krimi ka zënë strehë periferive të qyteteve kryesore shqiptare, – Tiranë, Vlorë, Durrës, Shkodër e Elbasan, – aq sa arti i realizmit kriminal ta përcjellë si vlerë.

Artistë, që thonë se zanafillën e kanë nga rruga, e përshkruajnë me lavde lagjen bazë kriminale. Nxisin për frymëzim jetën, kodet dhe pasurinë e narkotrafikantëve. Me (apo pa) dashje shtojnë radhët e tyre.

Lagjet tona favela” thotë refreni i një kënge të Matolale (Favela) ku fëmijë e adoleshentë gjuajnë për trimëri policinë.

Lexo: Arti i realizmit kriminal standardizon modelin e kriminelit

Për ata që s’e dinë, favelat janë lagjet e periferisë së qyteteve të mëdha të Brazilit. Kanë zhvillim kaotik e informal prej dyndjeve demografike. Dhuna dhe krimi i tronditin shpesh pasi mbeten larg vëmendjes dhe fuqisë së autoriteteve.

Shumica e atyre që jetojnë në favela janë të margjinalizuar. Janë të pamundur. Për këtë ndjejnë nëpërkëmbje nga sistemi. Antipati.

Në këtë mes përfiton krimi. Bandat.

Ata ua bluajnë antipatitë në urrejtje. Kështu. Dalë-ngadalë. Arrijnë t’u mbivendosin si sistem paralel kodet dhe vlerat e tyre sociale. Kështu ata befas e kthejnë favelën strehë prej nga ku i shpëtojnë policisë.

Lexo: Si arti i realizmit kriminal po normalizon kriminalen

Në këtë rrafsh, krahasimi i Matos me lagjet tona qëndron dhe ka njëfarë doze realiteti. Në Tiranë, Elbasan, Durrës e më tej… janë plot lagje sot si njolla të krimit.

Rëndomtë nëpër periferi ka sot “çuna” të humbur në urrejtje ndaj sistemit, të cilët, në mungesë të autoriteteve (dhe dakordësi me), i kanë lënë vend bandave dhe krimit t’u zaptojnë lagjet.

“Stili i jetës vetëm me maska, kundra sistemit, kundra me taksa. Kundra përuljes, kundra shkër#@ta […] Jeta s’o fair se ndahet me klasa!” – thotë Noizy (Te Lagja).

Lexo: Arti i realizmit kriminal promovon ëndrrën për “jetë si Rap-Star”

Varg pas vargu e këngë pas kënge, arti i realizmit kriminal bind për këto aspekte që përcjell.

Me iluzjonin se paraja dhe kamja e shpejtë sjell status dhe vlerë në shoqëri, miksimi i refreneve me gjëra që përditshmëria urbane i ofron në realitet, shumfishon mundësitë për të bindur dhe për të shtuar ndjekës.

Arti i realizmit kriminal bind se është propagandë e pastër, propagandë me kile…

Ka fytyra, muskuj, armë. Ka himne për krimin, por kurrë emra apo simfoni që i trazojnë ujin peshqve të mëdhenj.

Kurrë histori dështimesh. Vetëm histori suksesi… e për sa kohë s’ka frymë arti tjetër, kjo rrymë do frymëzojë të tjera “lagje favela”.

Kjo frymë do normalizojë lagjet baza të bandave.

Lexo: Arti i realizmit kriminal reklamon bandat shqiptare në Gjermani e Zvicër

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.